ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದ ಆಯುಷ್ ಸೇವಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಶೇ. 43ರಷ್ಟು ಕಾರ್ಯಪಡೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಕ್ಷೇಮ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 17.6 ಲಕ್ಷ ಜನರಿಗೆ ಜೀವನೋಪಾಯ ಒದಗಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ವಲಯವು ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ‘ರಿಸರ್ಚ್ ಅಂಡ್ ಇನ್ಫರ್ಮೇಷನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಫಾರ್ ಡೆವಲಪಿಂಗ್ ಕಂಟ್ರೀಸ್’ (RIS) ವರದಿ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಆಯುರ್ವೇದ ದಿನದ ಅಂಗವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಆಯುಷ್ ಸೇವಾ ವಲಯದ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 2024-25ರಲ್ಲಿ ಈ ವಲಯದ ಮೌಲ್ಯ 36.92 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ತಲುಪಿದೆ. 2022-23ರಿಂದ ಶೇ. 16.91ರ ಸಂಯುಕ್ತ ವಾರ್ಷಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದರವನ್ನು (CAGR) ದಾಖಲಿಸಿದೆ.
ಆಯುರ್ವೇದ, ಯೋಗ ಮತ್ತು ನಿಸರ್ಗೋಪಚಾರ, ಯುನಾನಿ, ಸಿದ್ಧ, ಸೋವಾ-ರಿಗ್ಪಾ ಹಾಗೂ ಹೋಮಿಯೋಪತಿ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಆಯುಷ್ ವಲಯವು ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ.
ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕ್ಷೇಮ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಪಾಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಶೇ. 60ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 58, ಡೇ-ಕೇರ್ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 57 ಹಾಗೂ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 53ರಷ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಆಯುಷ್ ಸಚಿವಾಲಯದ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವ (ಸ್ವತಂತ್ರ ಉಸ್ತುವಾರಿ) ಪ್ರತಾಪರಾವ್ ಜಾಧವ್ ಮಾತನಾಡಿ, ಈ ವಲಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಉದ್ಯಮಶೀಲತೆ, ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಉದ್ಯೋಗ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗೆ ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಂದು ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಸ್ವತಂತ್ರ ಕ್ಲಿನಿಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವನೋಪಾಯ ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ನಗರ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಯುಷ್ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗ ಸೃಷ್ಟಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ವತಂತ್ರ ಕ್ಲಿನಿಕ್‌ಗಳು 16.21 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯದೊಂದಿಗೆ ವಲಯದ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಶೇ. 43.9ರಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿವೆ. ಡೇ-ಕೇರ್ ಕೇಂದ್ರಗಳು 10.13 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯ ಗಳಿಸಿವೆ. ಆಯುರ್ವೇದವು 17.73 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಪದ್ಧತಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಕ್ಷೇಮ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಶೇ. 21.29ರಷ್ಟು ವಾರ್ಷಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದು, ಯೋಗ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಆದಾಯ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 75ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಆಯುಷ್ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ವೈದ್ಯ ರಾಜೇಶ್ ಕೊಟೆಚಾ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಾನದಂಡಗಳು, ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಜಾಲಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಉದ್ಯೋಗದ ಗುಣಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸಲಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
2024-25ರಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ಆಯುಷ್ ವಲಯವು ಅಂದಾಜು 1.77 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆದಾಯ ಗಳಿಸಿದೆ. ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, 2047ರ ವೇಳೆಗೆ ಈ ವಲಯದ ಮೌಲ್ಯ 216ರಿಂದ 318 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಂಶೋಧನೆ, ಕ್ಷೇಮ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು.